Parkeerhandhaving door middel van een scanauto

Gemeente Delft

Voor het uitvoeren van parkeercontroles gebruikt de gemeente (namens hen: ParkerenDelft B.V.) scanauto's. De scanauto gebruikt een beeldherkenningsalgoritme om 1) kentekens te herkennen en 2) te controleren in de parkeerrechtendatabase of het voertuig daar mag parkeren. Ook hebben boa's handmatige scanners (handhelds) die controles uitvoeren. 

Laatst gewijzigd op 14 juli 2026 om 14:35 | Publicatiestandaard 1.0

• Publicatiecategorie: Impactvolle algoritmes
• Impacttoetsen: DPIA, AIIA
• Status: In gebruik

Algemene informatie

Thema

Verkeer

Begindatum

2020-01

Contactgegevens

[e-mail]

Link naar publiekspagina

https://parkerendelft.com/ https://www.delft.nl/parkeren-delft

Verantwoord gebruik

Doel en impact

Het doel van de scanauto is het controleren van geparkeerde voertuigen in gebieden waar betaald parkeren geldt of een parkeervergunning vereist is. Door de inzet van de scanauto kunnen meer auto's efficiënt worden gecontroleerd. Burgers komen ermee in aanraking wanneer zij hun voertuig parkeren in de zones waar de scanauto actief is.

De camera's, en daarmee het algoritme, worden ingezet ten behoeve van het handhaven van de gereguleerde parkeergebieden voor voertuigen. De impact van het algoritme op de burger is laag. Enkel het lezen van de kentekenplaat wordt door het algoritme uitgevoerd. De kentekenbeelden van de vermeende overtreders worden door een geautoriseerde BOA handmatig gecontroleerd om te bepalen of er daadwerkelijk sprake is van een strafbare gedraging. Als hier geen sprake van is, wordt dit gecorrigeerd in het systeem en worden de beelden binnen 72 uur verwijderd.

Afwegingen

Het parkeren van auto’s en autoverkeer neemt veel van de schaarse ruimte in beslag en dat heeft invloed op de leefbaarheid van de stad.

De inzet van een scanauto in de gemeente Delft is een noodzaak voor een efficiëntere en effectievere parkeerhandhaving. Dit komt doordat de scanauto automatisch kentekens scant en controleert op betaald parkeren, waardoor de kans op parkeerboetes voor onbetaalde parkeerders toeneemt en de naleving van parkeerregels verbeterd wordt. Op deze wijze blijven de parkeerplaatsen beschikbaar voor bezoekers en vergunninghouders.

Een belangrijk voordeel van de inzet van de scanauto en het bijbehorende algoritme is efficiëntie; er zijn minder handhavers nodig om controles uit te voeren en controles gaan sneller. Daarnaast draagt het systeem bij aan eerlijkheid, omdat het algoritme alle kentekens zonder onderscheid registreert en verwerkt. Een nadeel is dat het algoritme de volledige context mist. Zo kunnen de camera's niet altijd gehandicaptenparkeerkaarten zien, waardoor voertuigen met een gehandicaptenparkeerkaart onterecht worden aangemerkt alsof ze in overteding zijn. Om deze reden is er altijd menselijke tussenkomst. Een handhaver controleert de situatie en stelt indien nodig een bekeuring op. Deze controle kan zowel op afstand (via de beeldbeoordelingsmodule) als ter plaatse gebeuren (d.m.v. een handheld).

Menselijke tussenkomst

Bij een mogelijke overtreding is er een menselijke tussenkomst om een extra controle uit te voeren.

Als er geen parkeerrecht blijkt te zijn, of als het systeem denkt het kenteken verkeerd gelezen te hebben, worden de beelden naar de handhaver/BOA (via zijn persoonlijke account) gestuurd. Deze persoon beoordeelt de beelden. In sommige gevallen kan ervoor gekozen worden om een handhaver/BOA met een handheld naar de desbetreffende locatie te sturen om te controleren of er sprake is van een bijzondere situatie, of wanneer het gaat om een gehandicapte parkeerplaats.

Blijkt er:

a. toch sprake te zijn van een aanwezig parkeerrecht, dan wordt dit aangepast in het systeem en wordt de foto automatisch binnen 72 uur verwijderd;

b. inderdaad geen sprake te zijn van parkeerrecht, dan wordt dit bevestigd in het systeem.

Indien er een nha* wordt opgelegd, worden de beelden opgeslagen in Brickyard waarin de overtredingen worden bewaard.

* (naheffingsaanslag (nha) parkeerbelasting).

Risicobeheer

Er zijn geen live videobeelden; het gaat alleen om digitale afbeeldingen (foto's) met kentekeninformatie. Alleen poteniële overtreders komen tijdelijk op een lijst. Deze lijst wordt handmatig gecontroleerd door een handhaver of BOA, dit gebeurt binnen 72 uur. Informatie over niet-overtreders wordt niet opgeslagen.

Bij een mogelijke overtreding is er een menselijke tussenkomst om een extra controle uit te voeren.

Wettelijke basis

Het parkeerbeleid (betaald parkeren en parkeervergunningen) regelt het parkeergedrag van bewoners en bezoekers in de aangewezen zones van de stad. In de praktijk zijn er 2 vormen:

1. Betaald parkeren op daarvoor aangewezen plaatsen.

2. Een afgegeven/betaalde vergunning om te parkeren op daarvoor aangewezen plaatsen.

Dat is vastgelegd in artikel 225, 234 en 235 van de Gemeentewet en het Besluit gemeentelijke parkeerbelastingen.

Links naar wettelijke basis

• Gemeentewet artikel 225: https://wetten.overheid.nl/jci1.3:c:BWBR0005416&titeldeel=IV&hoofdstuk=XV&paragraaf=3&artikel=225&z=2026-06-04&g=2026-06-04
• Gemeentewet artikel 234: https://wetten.overheid.nl/jci1.3:c:BWBR0005416&titeldeel=IV&hoofdstuk=XV&paragraaf=4&artikel=234&z=2026-06-04&g=2026-06-04
• Gemeentewet artikel 235: https://wetten.overheid.nl/jci1.3:c:BWBR0005416&titeldeel=IV&hoofdstuk=XV&paragraaf=4&artikel=235&z=2026-06-04&g=2026-06-04

Toelichting op impacttoetsen

De gemeente heeft een DPIA en een AIA uitgevoerd om de impact van de oplossing te toetsen.

Impacttoetsen

• Data Protection Impact Assessment (DPIA)
• AI Impact Assessment (AIIA)

Werking

Gegevens

De scanauto verzamelt alle gegevens die nodig zijn voor de controle op het recht op parkeren: locatie, kentekens, tijd en foto’s van de directe omgeving van geparkeerde auto’s. Wanneer een scanauto een kenteken scant, worden de locatie, kenteken en tijd naar de backoffice verzonden. De backoffice controleert of de auto betaald heeft of in het bezit is van een vergunning. Zo ja, dan worden de gegevens in de backoffice en de foto's in de scanauto direct gewist en worden deze niet naar de backoffice verstuurd. Wanneer dit niet het geval is worden de foto's opgevraagd uit de scanauto en naar de backoffice verstuurd. Na een instelbare periode (72u) worden de gegevens automatisch verwijderd indien er door de handhaver geen actie is uitgevoerd (boete/waarschuwen/seponeren).

Links naar gegevensbronnen

• RDW: https://www.rdw.nl/
• NPR: https://www.nationaalparkeerregister.nl/

Technische werking

De scanauto rijdt door de straten op de openbare weg in gebieden waar betaald parkeren is ingevoerd, of waar een vergunning is vereist. Tijdens deze ritten scannen verschillende typen camera’s op de scanauto (infraroodcamera’s, kleurencamera’s en panoramacamera’s) automatisch de kentekens van alle geparkeerde auto's in het handhavingsgebied. Aan elk gescand kenteken (foto) wordt vervolgens een exacte geografische positie en parkeertijd gekoppeld.

Deze gegevens worden beveiligd doorgestuurd naar de backoffice van Brickyard. Daar controleert een algoritme of de geografische positie van het kenteken zich bevindt binnen een parkeervlak dat is vastgelegd op een kaart die door de gemeente is aangeleverd. Deze kaart bevat alle relevante informatie over de parkeerzones. Na deze controle filtert het systeem de gegevens en raadpleegt het de parkeerrechten in het Nationaal Parkeer Register.

Als blijkt dat voor het betreffende kenteken geen geldig parkeerrecht is geregistreerd (d.w.z. dat er sprake is van een vergunning, een GPK of dat betaaldparkeren is aangezet), wordt in de beeldbeoordelingsmodule door een handhaver gecontroleerd of er sprake is van bijzondere omstandigheden. Indien nodig kan een parkeercontroleur fysiek naar de auto worden gestuurd om de situatie ter plaatse te beoordelen. Wanneer er geen bijzondere omstandigheden zijn, bevestigt de handhaver de overtreding, waarna een naheffingsaanslag parkeerbelasting wordt opgelegd.

Leverancier

Brickyard B.V.