Signaleren aanmaningen voor overdracht CJIB

Dienst Uitvoering Onderwijs

Het algoritme toetst of DUO een vordering (bij een bestuurlijke boete of bij het aflossen van de lening) mogelijk kan doorsturen naar het Centraal Justitieel Incassobureau (CJIB). Een vordering is een openstaande schuld die iemand aan DUO moet betalen.

Laatst gewijzigd op 29 juni 2026 om 11:35 | Publicatiestandaard 1.0

• Publicatiecategorie: Impactvolle algoritmes
• Impacttoetsen: IAMA, DPIA
• Status: In gebruik

Algemene informatie

Thema

Migratie en integratie

Begindatum

2011-06

Contactgegevens

[e-mail]

Verantwoord gebruik

Doel en impact

Om in te burgeren doen veel inburgeraars een cursus en/of examen. Soms kunnen ze hiervoor geld lenen bij DUO. Zes maanden nadat inburgeraars klaar zijn met inburgeren of na einde maximale leentermijn, moeten ze de lening terugbetalen. Daarnaast kan bij het niet tijdig voldoen aan een opgelegde inburgeringsplicht een bestuurlijke boete opgelegd worden.

Het algoritme helpt DUO bij het signaleren van betalingsachterstanden bij de aflossing van een lening of het betalen van een bestuurlijke boete. Het algoritme controleert op vaste momenten of er een betalingsachterstand is die voldoet aan de voorwaarden van de Regeling inburgering 2021. Ook controleert het algoritme of er structureel niet op de betalingsherinneringen en aanmaningen van DUO wordt gereageerd. Het resultaat is een lijst met vorderingen die DUO kan doorzetten naar het CJIB. Het CJIB gaat dan de schuld innen namens DUO.

De lijst met betalingsachterstanden die automatisch gesignaleerd zijn voor overdracht aan het CJIB wordt door DUO aanvullend gecontroleerd met zowel handmatige als automatische controles. Bij de handmatige controles kijkt een DUO-medewerker of er personen op de lijst staan die niet mogen worden overgedragen. Dit kan bijvoorbeeld gaan om mensen die bezwaar hebben gemaakt of een net ingediend verzoek voor draagkracht of schuldhulp ondersteuning. Bij de automatische controles wordt er gekeken of betalingsachterstanden worden uitgesloten van overdracht vanwege recent binnengekomen betalingen, verblijf in het buitenland of een gestarte stopzetting van incasso.

Alle betalingsachterstanden die niet worden uitgesloten, worden samengevoegd tot een dwangbevel. Deze worden daarna handmatig overgedragen aan het CJIB door een DUO-medewerker. De betalingsachterstanden die wel worden uitgesloten, worden apart gezet en individueel beoordeeld door een DUO-medewerker.

Afwegingen

Het gebruik van het algoritme maakt het overdragen van vorderingen aan het CJIB makkelijker en efficiënter. De regels die het algoritme gebruikt voor het selecteren van vorderingen staan beschreven in de Regeling inburgering 2021. Dit zorgt voor een betrouwbare werkwijze met een berekening gebaseerd op de wet.

Menselijke tussenkomst

Het algoritme heeft een signalerende rol en stelt vast welke vorderingen voor een verdere beoordeling in aanmerking moeten komen. Deze vorderingen worden op een uitvallijst gezet en verder behandeld door een medewerker van DUO met de eerdergenoemde handmatige controles. Ook kan DUO een overgedragen vordering later weer intrekken of aanpassen, bijvoorbeeld wanneer alsnog een betaling binnenkomt of de klant weer aan een betalingsregeling meewerkt.

Risicobeheer

Het risico op het verkeerd signaleren van vorderingen wordt verkleind doordat het algoritme werkt op basis van onpartijdige en wettelijke voorwaarden. Daarnaast zitten er automatische en handmatige controles op verschillende aspecten in het proces om ervoor te zorgen dat schulden niet onterecht worden overgedragen naar het CJIB.

Zo blijft DUO de vorderingen ook na overdracht aan het CJIB in de gaten houden. Binnengekomen betalingen of nieuwe informatie kunnen ertoe leiden dat DUO een vordering alsnog aanpast of intrekt.

Wettelijke basis

Volgens de Wet inburgering 2021 en de Algemene wet bestuursrecht, artikel 5.10 kan DUO de betalingsachterstand invorderen met een dwangbevel. Artikel 6.11 van het Besluit inburgering 2021 beschrijft wat er gebeurt als iemand een inburgeringslening niet terugbetaalt. Artikel 6.12 van het Besluit inburgering bepaalt dat DUO de schuld die een inburgeraar heeft bij DUO (door een boete of lening) in zijn geheel mag terugvragen. Dit gebeurt als de inburgeringsplichtige niet binnen de wettelijke termijn voldoet aan de eisen.

Links naar wettelijke basis

• Wet inburgering, artikel 17, lid 2: https://wetten.overheid.nl/BWBR0020611/2013-01-01
• Besluit inburgering, artikel 4.12: https://wetten.overheid.nl/BWBR0020674/2013-01-01/0
• Regeling inburgering, artikel 4.12 en 4.16: https://wetten.overheid.nl/BWBR0020657/2013-01-01?g=2013-01-01&z=2013-01-01
• Wet inburgering 2021, artikel 21, lid 4: https://wetten.overheid.nl/BWBR0044770/2023-01-01
• Besluit inburgering 2021: https://wetten.overheid.nl/BWBR0045555/2026-04-02
• Regeling inburgering 2021, artikel 6.11 en 6.12: https://wetten.overheid.nl/BWBR0045574/2026-04-18/#Hoofdstuk6_Afdeling2

Toelichting op impacttoetsen

Voor dit algoritme zijn impactassessments uitgevoerd waarin privacyrechten en mensenrechten zijn afgewogen op positieve en negatieve effecten. De conclusie uit deze assesments is dat de inzet van het algoritme verantwoord is.

Impacttoetsen

• Impact Assessment Mensenrechten en Algoritmes (IAMA)
• Data Protection Impact Assessment (DPIA)

Werking

Gegevens

Het algoritme selecteert op basis van de volgende criteria, zoals beschreven in artikel 6.12 van de Regeling inburgering 2021:

1. Het achterstallige deel van de te betalen schuld is minimaal €180.
2. Het deel dat zes maanden of meer achterstallig is, is minimaal €15.

Wanneer er sprake is van een bestuurlijke boete, geldt dat er wordt geselecteerd op basis van de volgende criteria:

1. Het achterstallige deel is minimaal €15.

Daarnaast maakt het algoritme gebruik van de volgende gegevens:

1. BRP-gegevens: verblijfplaats, woonadres.
2. Het checkt of de herinnering en aanmaningen daadwerkelijk zijn verstuurd.
3. Tijd vanaf het moment waarop DUO de aanmaning heeft verstuurd.
4. Het kijkt of er een bewindvoerder is (aangesteld).

Technische werking

Het algoritme is een regelgebaseerd algoritme dat vorderingen signaleert met een betalingsachterstand die voldoen aan de voorwaarden voor overdracht naar het CJIB. Een regelgebaseerd algoritme betekent dat het werkt met vaste regels die vooraf zijn opgesteld. Het algoritme volgt deze regels stap voor stap en leert niet zelf bij.